کامنت Comment

کامنت یا Comment چیست؟

کامنت (Comment) در حوزه برنامه نویسی به توضیحاتی اطلاق می‌شود که برای بخش‌های مختلف سورس کد نوشته می‌شود و در کاربردهای غیرفنی به نظرات و بازخوردهایی گفته می‌شود که کاربران در واکنش به یک مطلب یا پست درج می‌کنند.

مفهوم کامنت در کاربردهای عادی

همانطور که گفته شد به نظرات و بازخوردهایی که کاربران در یک شبکه اجتماعی یا سایت در واکنش به محتوای یک مطلب یا پست درج می‌کنند و یا در مورد تجربه خود از خرید یک محصول در صفحات فروشگاه‌های اینترنتی بیان می‌کنند Comment گفته می‌شود. حتی در برخی از واژه پردازها (نظیر Microsoft Word) کاربران می‌توانند روی بخشی از متن یک سند برای همکاران یا نویسنده اصلی سند، نظر و پیشنهاد خود را در قالب کامنت ثبت کنند.

در مورد رسانه‌های آنلاین برای جلوگیری از انتشار خودکار مطالب نامناسب یا اسپم های کامنتی (Comment Spam)، معمولا نظرات کاربران پس از تأیید یک اپراتور یا صاحب رسانه منتشر می‌شود. با اینحال در رسانه‌های با فضای نظردهی گسترده امکان انتشار خودکار نظرات در کنار قابلیت‌هایی نظیر فیلتر کردن و شناسایی اسپم ها وجود دارد.

کامنت اینستاگرام Instagram Comment
دو Comment در یک پست اینستاگرامی

مفهوم کامنت در برنامه نویسی

کامنت در حوزه برنامه نویسی به توضیحات، مطالب و متونی در سورس کدها گفته می‌شود که برای انسان‌ها قابل مطالعه است و با هدف کمک به درک آسانتر عملکرد سورس کد به بخش‌های مختلف آن افزوده می‌شود.

این توضیحات که معمولا به دلیل فراگیری بیشتر به زبان انگلیسی نوشته می‌شوند در نتیجه اجرای سورس کد تأثیری ندارند و عموما توسط کامپایلرها و مفسرها نادیده گرفته می‌شوند. البته ممکن است این بخش‌ها توسط ابزارهای مخصوصی مورد پردازش قرار گرفته و از آن‌ها برای تولید مستندات مستقل از سورس کد استفاده شود.

میزان و سطح جزئیاتی که در سورس کد توضیح داده می‌شود بسته به سطح دانش مخاطب متغیر خواهد بود. برای مثال در کتاب‌هایی که قرار است مفاهیم برنامه نویسی را به افراد تازه کار آموزش دهد ممکن است ساده‌ترین خطوط کد نیز توضیح داده شوند. از سوی دیگر برای سورس کدهایی که در اختیار برنامه نویسان حرفه‌ای و افراد با سابقه قرار می‌گیرد، توضیحات صرفا در حدی بیان می‌شود که هدف یک قطعه کد را به صورت قابل فهم مشخص نماید و احتمالا جزئیات بیشتر تنها در مورد تکنیک‌های ابتکاری و پیچیده ذکر می‌شود. بنابراین بیان مسائل بدیهی و مطالب اضافی که برای اغلب متخصصین روشن است در سورس کدهای متداول مشاهده نمی‌شود.

در زبان های برنامه نویسی مختلف از نمادها و علائم گوناگونی برای تعیین بخش کامنت استفاده می‌شود. این تعیین کننده‌ها به کامپایلر یا مفسر اعلام می‌کنند ناحیه مربوطه متعلق به یک Comment است و محتوای آن‌ها نباید مشابه با بخش‌های معمولی سورس کد مورد پردازش قرار گیرد.

لازم است بدانید در فرایند کمینه سازی (Minification)، کامنت ها از جمله اجزائی هستند که برای کاهش حجم نهایی فایل از سورس کد حذف می‌شوند.

انواع کامنت ها

در اغلب زبان‌ها از دو نوع کامنت خطی و چندخطی در سورس کدها پشتیبانی می‌شود که معمولا از علائم مختلفی برای تعیین محدوده هرکدام از آن‌ها استفاده می‌شود.

کامنت خطی (Line Comment) با یک تعیین کننده آغاز می‌شود و تا پایان خط ادامه می‌یابد. در بسیاری از زبان های برنامه نویسی، Comment های تک خطی می‌توانند برای افزودن توضیحات در ادامه همان خطی نوشته شوند که دستور قرار دارد و به آن‌ها کامنت اینلاین یا در خط (Inline Comment) نیز گفته می‌شود. به عبارت بهتر در چنین زبان‌هایی هر چیزی که در یک خط پس از این تعیین کننده‌ها مشاهده می‌شود Comment محسوب می‌شود.

از سوی دیگر، کامنت های چند خطی (Multi-line Comment) که به کامنت های بلاکی (Block Comments) نیز مشهور هستند ناحیه‌ای از سورس کد – متشکل از تعدادی خط – را معین می‌کنند و معمولا برای بیان هدف و عملکرد کلی یک متد، کلاس یا هر قطعه کد نسبتا پیچیده (که نیازمند توضیحی طولانی در تعدادی خط است) به کار می‌روند. محدوده این ناحیه توسط یک نماد آغازین و یک نماد انتهایی معین می‌شود و هر چیزی که مابین آن‌ها قرار بگیرد یک Comment به شمار می‌رود.

نوع دیگری از کامنت ها موسوم به کامنت های مستندات (Documentation Comments) نیز وجود دارد که در سورس کد برخی از زبان های برنامه نویسی (از جمله زبان جاوا و سی شارپ) پشتیبانی می‌شود. از این نوع Comment ها برای ایجاد خودکار مستندات توسط ابزارهایی موسوم به تولید کننده مستندات (Documentation Generator) استفاده می‌شود (Javadoc از جمله این ابزارهاست که برای کدهای به زبان جاوا مورد استفاده قرار می‌گیرد). در این کامنت ها معمولا از تگ های مختلفی برای تعیین نویسنده، نسخه و … پشتیبانی می‌شود که از این تگ ها به هنگام تولید مستندات استفاده می‌شود.

کامنت ها در زبان های برنامه نویسی مختلف

همان‌طور که پیشتر به آن اشاره شد در زبان های برنامه نویسی گوناگون از نمادهای مختلفی برای تعیین محدوده کامنت ها استفاده می‌شود. در قطعه کد زیر که به زبان جاوا نوشته شده است می‌توانید نمونه‌های خطی و چندخطی را مشاهده کنید. در این زبان از // برای مشخص کردن آغاز کامنت های خطی و از /* و */ به ترتیب برای تعیین ابتدا و انتهای کامنت های بلاکی استفاده می‌شود. کامنت های مستندات نیز در میان /** (تعیین کننده ابتدا) و */ (تعیین کننده انتها) قرار می‌گیرند.

کامنت Comment
نمونه‌ای از Comment های خطی و چندخطی در زبان برنامه نویسی جاوا که به انگلیسی نوشته شده است.

در جدول زیر می‌توانید لیستی از علائم مورد استفاده به عنوان تعیین کننده‌های Comment خطی و چندخطی را در برخی از زبان های برنامه نویسی و نشانه گذاری مشاهده کنید:

زبانتعیین کننده کامنت خطیتعیین کننده کامنت چندخطی
تعیین کننده ابتداتعیین کننده انتها
 Java, JavaScript, C++, C#, PHP///**/
Cاز همان ساختار چندخطی استفاده می‌کند/**/
HTML, XMLاز همان ساختار چندخطی استفاده می‌کند<!––>
Visual Basicاین زبان فاقد ساختار مجزا برای نوع چند خطی است
Ruby#=begin=end

کاربردها و محتوای کامنت ها

کامنت ها می‌توانند منطق پشت قطعه‌های کد را توضیح دهند و منظور یا هدف برنامه نویس را با زبانی قابل فهم بیان کنند. این کار می‌تواند با توضیح مستقیم و جزئی خطوط کد، توصیف مراحل الگوریتمی که به کار رفته و ذکر عملکرد کلی یک زیرروال، کلاس و … انجام شود. به این ترتیب درک اینکه هر قسمت از کد برای چه منظوری نوشته شده است برای توسعه دهندگان دیگر یا برنامه نویسان همکار میسر می‌شود. کامنت ها نه تنها در طول فرایند توسعه اولیه بلکه به هنگام نیاز به ایجاد تغییرات یا رفع باگ های سورس کد نیز به کمک برنامه نویسان می‌آیند.

افزون بر این ممکن است فراداده هایی نظیر نسخه سورس کد و تاریخ نگارش آن، نام برنامه نویس اصلی و راه‌های ارتباطی با او (نظیر نشانی ایمیل یا سایت توسعه دهنده) و حتی اطلاعات مربوط به برنامه نویسانی که کد اولیه را ویرایش کرده‌اند و همچنین نام کتاب یا منبع قطعه‌ای از سورس کد در قالب کامنت بیان شود.

برخی اوقات از کامنت ها برای تست و اشکال زدایی برنامه نیز استفاده می‌شود. در این کاربرد، برنامه نویسان قطعه ای از کد خود را به Comment تبدیل می‌کنند تا در لحظه اجرا عمل نکند. این روش می‌تواند به پیدا کردن منبع بروز خطا کمک کند.

علاوه بر این ممکن است برنامه نویس به جای حذف قطعه کدی از برنامه نهایی، آن را به صورت کامنت درآورد. یکی از کاربردهای اصلی این روش در مورد اعمال اختیاری رایجی است که در عین حال لزومی ندارد به صورت پیشفرض اجرا شوند؛ در چنین حالتی تبدیل این قطعه کدها به Comment می‌تواند برای برنامه نویسان یا افراد معمولی این امکان را فراهم آورد تا صرفا با خارج کردن کد از حالت کامنت، ویژگی یا عملی را به برنامه اضافه کنند.

در بسیاری از محیط های یکپارچه توسعه، برنامه نویسان می‌توانند به سرعت با کمک آیتم‌های موجود در منو، نوار ابزار یا کلیدهای میانبر بخشی از کد انتخاب شده را به صورت Comment درآورند یا آن را از حالت Comment خارج کنند (Uncomment).

پیوندهای پیشنهادی تک دیک

لینک واژه در ویکیپدیا

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *