نوع داده شمارشی Enumerated Data Type

نوع داده شمارشی یا Enumerated Data Type چیست؟

نوع داده شمارشی (Enumerated Data Type)، نوع داده‌ای است متشکل از مجموعه‌ای از مقادیر نامگذاری شده (یا شناسه) که به آن‌ها شمارنده (Enumerator) می‌گویند.

نام شمارنده‌ها تقریبا مشابه با ثابت (Constant) هاست. متغیری که از یک نوع شمارشی تعریف شده است می‌تواند صرفا یکی از شمارنده‌های مربوط به آن نوع را به عنوان مقدار خود بپذیرد. در واقع شمارنده‌های تعیین شده برای یک نوع داده شمارشی، تنها مقادیر مجازی هستند که می‌توان به متغیرهای تعریف شده از آن نوع اختصاص داد. به شمارنده‌ها، المان (Element) یا عضو (Member) نیز گفته می‌شود.

به عنوان مثال می‌توان نوع داده‌ای به نام shape_t (به عنوان نوع داده‌ای برای اشکال مختلف هندسی) تعریف کرد که دارای شمارنده‌هایی به نام‌های square (مربع)، triangle (مثلث)، line (خط) و circle (دایره) می‌باشد. در قطعه کد زیر که به زبان C++ نوشته شده است نحوه‌ی تعریف این نوع داده، ایجاد متغیری به نام myshape از این نوع داده جدید و سپس انتساب مقدار به آن نمایش داده شده است. توجه داشته باشید مقادیر مجاز برای متغیرهایی که از نوع shape_t تعریف شده است به شمارنده‌های تعیین شده برای این نوع داده محدود می‌باشد:

enum shape_t {square, triangle, line, circle};
...
shape_t myshape;
myshape = line; 

به عنوان نمونه‌ای دیگر نیز می‌توان نوع داده‌ای به نام week_days تعریف نمود که دارای شمارنده‌هایی با عناوین ایام هفته می‌باشد.

بسته به زبان‌های برنامه نویسی مختلف، ممکن است شمارنده‌ها به صورت مرتب درنظر گرفته شوند. در بسیاری از زبان‌ها نیز تعدادی نوع داده شمارشی پیش فرض در نظر گرفته شده است. لازم به ذکر است در زبان‌های قدیمی امکان ایجاد نوع داده‌های شمارشی وجود نداشته است، اما در اغلب زبان‌های امروزی، پشتیبانی از امکان ایجاد نوع داده‌های شمارشی جدید به برنامه‌نویسان اجازه می‌دهد کدهایی خواناتر و مستندسازی شده براساس نام شمارنده‌ها داشته باشند.

البته نوع داده‌های شمارشی تنها به زبان‌های برنامه نویسی محدود نمی‌شوند. به عنوان مثال در برخی از سیستم‌های مدیریت پایگاه داده نظیر MySQL نیز امکان ایجاد جداولی در پایگاه داده مهیا شده است که دارای ستون‌هایی با مقادیر مجاز مشخص شده در هنگام ایجاد جدول هستند.