زبان نشانه گذاری Markup Language

زبان نشانه گذاری یا Markup Language چیست؟

زبان نشانه گذاری (Markup Language) زبانی است که با افزودن نشانه‌هایی به یک سند آن را از یک متن ساده متمایز می‌کند و برای سیستم‌های رایانه‌ای امکان درک مناسب مفهوم و ساختار اجزای آن را فراهم نموده و نحوه پردازش، نمایش و … محتوای آن را مشخص می‌کند.

به عنوان نمونه، یک متن ساده را در نظر بگیرید. برای نمایش یا چاپ این متن با فرمت‌بندی جذاب لازم است با کمک دستوراتی فرمت اجزای مختلف این متن مشخص شود. به این منظور لازم است متن و دستورات لازم برای فرمت بندی از یکدیگر متمایز شوند. در اینجا نشانه‌ها در واقع همان دستوراتی هستند که برای تعیین فرمت نمایش یا چاپ متن به کار می‌روند. برای ایجاد این تمایز، دستورات نشانه گذاری به وسیله برچسب‌ها (تگ یا Tag) مشخص می‌شوند.

در زبان‌هایی نظیر HTML و XML نام تگ‌های نشانه گذاری در داخل علامت <> قرار می‌گیرد. به عنوان مثال، در قطعه کد HTML زیر، عبارت This is a heading با تگ‌های باز و بسته‌ی <h1> و </h1> و عبارت This is a paragraph با تگ‌های باز و بسته‌ی <p> و </p> نشانه گذاری شده است. اکنون این دو عبارت برای یک مرورگر وب دو عنصر متفاوت هستند (اولی یک هدینگ است و دومی یک پاراگراف) و معمولا با استایل متفاوتی نمایش داده می‌شوند .

...
<h1>This is a heading</h1>
<p>This is a paragraph</p>
...

TeX و HTML و XML از جمله مشهورترین زبان‌های نشانه گذاری به شمار می‌روند. دقت داشته باشید نشانه‌های مورد استفاده در این زبان‌ها به کاربر نهایی نمایش داده نمی‌شود ولی این نشانه‌ها می‌توانند نحوه‌ی نمایش محتوا به کاربر را تعیین نمایند.

جالب است بدانید نام این اصطلاح از نشانه گذاری سنتی متون کاغذی گرفته شده است که در آن ویراستار با قلم برای نویسنده دستوراتی جهت بازبینی و اعمال تغییرات می‌نویسد. حتی هایلایت کردن نکات موجود در کتاب درسی نیز نوعی نشانه گذاری به شمار می‌رود.