Tag Archives: فرمت فایل

فایل آرشیو Archive File

فایل آرشیو یا Archive File چیست؟

فایل آرشیو (Archive File) فایلی است که از یک یا چند فایل رایانه ای تشکیل شده است. معمولا از این نوع فایل ها برای ذخیره سازی تعدادی فایل مختلف در قالب فایلی واحد یا به منظور فشرده سازی فایل‌ها استفاده می‌شود. آرشیو کردن فایل ها باعث تسهیل انتقال، به اشتراک گذاری و نگه داری آن‌ها می‌شود.

فایل های آرشیو علاوه بر فایل هایی که در خود جای داده‌اند معمولا شامل فراداده هایی در مورد ساختار دایرکتوری ها، اطلاعات لازم برای شناسایی و تصحیح خطا و … نیز می‌باشند.

از جمله مهم‌ترین و رایج‌ترین پسوندهای فایل آرشیو می‌توان به zip و rar و tar و 7z و iso اشاره کرد. برای ایجاد و ویرایش فایل های آرشیو از برنامه هایی موسوم به File Archiver استفاده می‌شود که معمولا به صورت پیشفرض نمونه‌هایی از آن‌ها در سیستم عامل های مختلف وجود دارد. WinRAR و 7-Zip و WinZip از جمله مشهورترین این نرم افزارها هستند.

کاربردهای رایج فایل های آرشیو

همان‌طور که گفته شد آرشیو کردن یکی از روش‌های مناسب برای انتقال فایل ها و دایرکتوری های دربرگیرنده آن‌هاست؛ به خصوص در مورد برخی کانال های ارتباطی که برای انتقال فایل ها محدودیت هایی را برای کاربر ایجاد می‌کنند. به عنوان مثال از آنجایی که در پیام رسان های فوری و پیام های ایمیل امکان ارسال فایل ها با حفظ ساختار دایرکتوری وجود ندارد آرشیو کردن فایل ها می‌تواند راهکار مناسبی برای حل این مشکل باشد.

کاربرد رایج دیگری که برای بسیاری از فرمت های Archive تعریف می‌شود امکان فشرده سازی فایل هاست. فرمت هایی که از این قابلیت پشتیبانی می‌کنند مجموعه‌ای از فایل ها را در قالب فایلی با حجم کمتر آرشیو می‌کنند. استفاده از این فایل ها علاوه بر اینکه امکان ارسال سریع و آسان محتوای موردنظر را فراهم می‌کند بلکه فضای لازم برای نگه داری فایل ها را نیز کاهش می‌دهد.

همچنین بسیاری از نرم افزارها در قالب یک فایل آرشیوی توزیع می‌شوند. این فایل ها که با نام پکیج (Package) شناخته می‌شوند ممکن است شامل سورس کد یا فایل اجرایی نرم افزار باشند. از جمله این نوع فایل ها می‌توان به فایل های با فرمت APK (برای اندروید) و JAR (برای جاوا) اشاره کرد.

علاوه بر مواردی که به آن اشاره شد بسته به فرمت آرشیو، ممکن است از آن برای رمزنگاری فایل ها، تقسیم فایل های بزرگ به تعدادی فایل کوچک‌تر و ایجاد Disk Image (نظیر فایل هایی با فرمت ISO) نیز استفاده شود.

فایل آرشیو Archive File
یک فایل آرشیو با فرمت zip (سمت چپ) که حاوی پنج فایل با پسوند jpg است (سمت راست).

پیوندهای پیشنهادی تک دیک

لینک واژه در ویکیپیدیا

تصویر خام Raw Image

تصویر خام یا Raw Image چیست؟

تصویر خام (Raw Image) به گونه‌هایی از فرمت‌های تصاویر دیجیتال گفته می‌شود که شامل داده‌های خامِ (با کمترین میزان پردازش) دریافت شده از یک حسگر تصویری (نظیر دوربین دیجیتال و پویشگر تصویر یا اسکنر) است.

به فایل تصاویر خام، نگاتیو دیجیتال نیز گفته می‌شود چرا که این فایل‌ها همانند نگاتیو در عکاسی معمولی تمام اطلاعات لازم برای ایجاد تصویر را در خود نگه می‌دارند اما در عین حال مانند یک تصویر معمولی قابل استفاده نیستند. با توجه به اینکه روی داده‌های حاصل از حسگر تصویر، پردازش خاصی انجام نشده است فایل‌های این نوع تصاویر برای نمایش، چاپ، ویرایش و … آماده نمی‌باشد. بنابراین لازم است برای تبدیل تصویر خام به گونه‌ی قابل نمایش، فرایندی موسوم به “توسعه تصویر خام” روی آن صورت گیرد.

تصویر خام نسبت به فرمت‌های معمول تصاویر دیجیتال (نظیر JPEG) میزان اطلاعات کسب شده بیشتری از سنسورهای تصویری را نگه‌داری می‌کند. محتویات این نوع فایل‌ها معمولا علاوه بر داده‌های تصویر سنسور، شامل فراداده‌های سنسور و فراداده‌های تصویر، نمونه بندانگشتی تصویر و نمونه‌ای کوچک از آن در فرمت JPEG (برای پیش‌نمایش سریع) می‌باشد. فرمت‌های فایل تصاویر خام بسیار متنوع هستند و از مشهورترین پسوندهای فایل تصویر خام می‌توان به crw و arw و dng و srf و dcs و … اشاره نمود.

به طور کلی جهت نمایش یک تصویر لازم است خروجی حسگر تصویری پردازش شود. این پردازش ممکن است در داخل خود دوربین (یا سایر ابزارهای ثبت تصویر) انجام شود و یا توسط یک مبدل فایل تصویر خام صورت بگیرد. در طول چنین فرایندی معمولا اعمالی همچون جایگزینی پیکسل‌های نامناسب، کاهش نویز و متوازن‌سازی نور سفید و … نیز انجام می‌شود. به این ترتیب الزاما تصویر خام دارای کیفیت بصری بالاتر یا زیبایی بیشتر نیست بلکه دارای اطلاعات بیشتری است که در عین حال با امکان اِعمال پردازش‌های مناسب، دست کاربران حرفه‌ای را برای تولید عکس‌های با کیفیت‌تر باز می‌گذارد.

در کنار قابلیت کنترل بالاتر، کیفیت نهایی بسیار بالا و امکان اِعمال الگوریتم‌های مختلف بهسازی روی تصاویر خام، این نوع فایل‌ها دارای معایبی می‌باشند که کاربرد اصلی آن را اساسا برای عکاسان حرفه‌ای قابل توجیه و با اهمیت می‌سازد. به عنوان نمونه، این فایل‌ها دارای حجمی بسیار بالاتر نسبت به تصاویر JPEG متداول می‌باشد. علاوه بر این کاربر به نرم‌افزارهای ویژه‌ای برای باز نمودن این نوع تصاویر نیاز خواهد داشت. معمولا همراه با دوربین‌های دیجیتالی که تصاویر ثبت شده را در این فرمت‌ها ذخیره می‌کنند نرم افزار مخصوصی نیز برای تبدیل فایل‌ها به تصاویر معمولی عرضه می‌شود. البته در برخی سیستم‌عامل‌های رایج امروزی، پشتیبانی از فرمت‌های تصاویر خام امکان ثبت تصاویر و نمایش آن (حتی در برخی گوشی‌های هوشمند اندرویدی و آیفون) را بدون نیاز به نصب نرم‌افزار میسر کرده است.

پیوندهای پیشنهادی تک دیک

لینک واژه در ویکیپدیا

فرمت فایل File Format

فرمت فایل یا File Format چیست؟

فرمت فایل (File Format) یا قالب فایل، استانداردی است که نحوه کدگذاری و سازماندهی اطلاعات در یک فایل رایانه‌ای را مشخص می‌کند.

نمونه‌هایی از فرمت های رایج فایل ها

امروزه با توجه به گستردگی نرم افزارها و انواع مختلف اسنادی که توسط آن‌ها پشتیبانی می‌شود Format های فایل گوناگونی نیز شکل گرفته است که هرکدام برای نگهداری محتواهای متفاوتی طراحی شده‌اند. به عنوان مثال فرمت‌های آرشیوی (با پسوندهای ZIP – RAR – ISO – 7z و …) می‌توانند مجموعه‌ای از فایل‌ها را در قالب یک فایل آرشیو به منظور حمل و توزیع آسانتر یا فشرده سازی نگه‌داری کنند و یا فرمت بیت مپ یک تصویر را در قالب مجموعه‌ای از اطلاعات مبتنی بر پیکسل‌ها سازماندهی و نگهداری می‌کند.

از جمله فرمت‌های پرکاربرد می‌توان به گونه‌های تصویری (با پسوندهایی نظیر PNG – GIF – ICO – JPG – BMP)، صوتی (با پسوندهایی نظیر MP3 – WMA – AMR – WAV – AAC)، ویدیویی (با پسوندهایی نظیر MP4 – WMV – AVI – MKV – FLV)، متنی و اسناد (با پسوندهایی نظیر TXT – DOC – PDF – DjVu)، فونت (با پسوندهایی نظیر TTF – FON – WOFF) و … اشاره کرد که البته هرکدام از آن‌ها دارای ساختار و ویژگی‌های متفاوتی می‌باشند.

روش های تشخیص فرمت فایل

برای اینکه رایانه و کاربر از نوع محتوایی که در یک فایل ذخیره شده است مطلع شود باید فرمت آن را تشخیص دهد. سیستم عامل‌ها برای تشخیص فرمت و تصمیم گیری در مورد نحوه برخورد با فایل‌ها، روش‌های مختلفی را دنبال می‌کنند. از جمله مهم‌ترین این روش‌ها می‌توان به پسوند فایل (File Extension) و فراداده‌ها (Metadata) اشاره نمود. در روش اول براساس پسوندی که در انتهای نام فایل قرار می‌گیرد نوع فایل تشخیص داده می‌شود و در روش دوم از اطلاعاتی که در مورد نوع فایل در داخل آن (فراداده داخلی) یا داخل فایل سیستم (فراداده خارجی) ذخیره شده است استفاده می‌شود. این تشخیص برای کاربر نیز معمولا از طریق پسوند و یا با کمک آیکون فایل محقق می‌شود.

فرمت فایل File Format
پسوند و آیکن فایل به کاربر در تشخیص نوع آن کمک می‌کند.

پیوندهای پیشنهادی تک دیک

لینک واژه در ویکیپدیا