Tag Archives: فراداده

تگ یا برچسب Tag

تگ یا Tag چیست؟

تگ (Tag) در مفهوم عام به برچسب (یا لیبل) هایی گفته می‌شود که برای شناسایی یا فراهم آوردن اطلاعاتی پیرامون یک شئ یا موجودیت به آن تخصیص داده می‌شود. این اصطلاح در حوزه‌های مختلف مرتبط با رایانه نیز دارای مفاهیم مشابهی است. به عنوان مثال تگ در زبان های نشانه گذاری برای تعیین المان های مختلف استفاده می‌شود و همچنین به گونه‌ای از فراداده ها گفته می‌شود که معمولا در قالب یک کلمه کلیدی یا واژه‌ای پرکاربرد به داده اصلی نسبت داده می‌شود.

1 . تگ در زبان های نشانه گذاری

همان‌طور که گفته شد در زبان های نشانه گذاری نظیر HTML و XML، از Tag ها برای مشخص کردن المان ها و اجزای مختلف سند استفاده می‌شود. به این ترتیب که محتوای المان ها (در صورت وجود) در میان تگ های آغازین و پایانی محصور می‌شود و خصوصیات هر المان نیز با کمک ویژگی (Property) هایی مشخص می‌شود که در تگ آغازین بیان می‌شود.

به عنوان مثال، در قطعه کد HTML زیر از تگ آغازین <p> و تگ پایانی </p> برای تعریف یک المان پاراگراف استفاده شده است. همان‌طور که در این مثال مشاهده می‌کنید تگ پایانی با افزودن یک نماد / به ابتدای نام تگ آغازین به دست آمده است و از ویژگی style برای تراز کردن پاراگراف با کمک قوانین CSS استفاده شده است.

<p style="text-align: justify;">This is a Paragraph.</p>

البته فراموش نکنید برخی از تگ ها (نظیر <img> در HTML) الزاما نیازی به تگ پایانی ندارند.

2 . تگ (یا برچسب) به عنوان فراداده

در دنیای امروزی، اختصاص دادن برچسب به بسیاری از موجودیت ها و داده های دیجیتال (نظیر پست های شبکه های اجتماعی، صفحات وب، فایل ها و …) به امری رایج تبدیل شده است. این فرایند که با عنوان برچسب گذاری (Tagging) شناخته می‌شود معمولا با نسبت دادن برچسب های متنی به یک موجودیت صورت می‌گیرد و غالبا توسط فرد ایجاد کننده یا استفاده کننده از آن انجام می‌شود. برچسب گذاری به عنوان روشی برای توصیف و دسته بندی موجودیت ها شناخته می‌شود و به کاربران کمک می‌کند موضوعات مورد نظر خود را به آسانی جستجو کنند یا میان تگ های مرتبط گردش کنند.

هرچند برچسب گذاری دارای تاریخچه‌ای بسیار قدیمی‌تر از دنیای رایانه هاست اما فراگیری آن در این حوزه با ظهور وب 2.0 و به ویژه با رشد شبکه های اجتماعی، سامانه های اشتراک تصویر و ویدئو، وبلاگ ها و … رقم خورد. برای مثال در وبلاگ ها و سیستم های مدیریت محتوا، نویسنده می‌تواند به هر نوشته (یا پست)، برچسب‌هایی حاوی واژه‌های مرتبط با موضوع آن نوشته اختصاص بدهد. به عنوان نمونه در یک وبسایت خبری برای نوشته‌ای که مربوط به تغییر مربی یک تیم فوتبال است برچسب هایی نظیر ورزش، فوتبال و مربی مناسب به نظر می‌رسد. این Tag ها معمولا جایی در صفحه مربوط به پست در قالب یک لینک نمایش داده می‌شوند و کاربر با کلیک روی آن‌ها به صفحه‌ای دیگر هدایت می‌شود که حاوی فهرستی از تمام نوشته‌های دارای آن تگ می‌باشد.

برچسب - تگ Tag
سه برچسب در انتهای یک پست

در مورد فایل ها به خصوص فایل های چند رسانه ای، برچسب گذاری به توصیف محتوای فایل با اطلاعاتی نظیر نام خواننده، ژانر موسیقی، سال انتشار، کپی رایت و … کمک می‌کند. ویرایشگرهای برچسب (Tag Editor) نرم افزارهای ویژه‌ای هستند که امکان ویرایش تخصصی این فراداده ها را میسر می‌کنند.

ابر برچسب

مفهوم مرتبط دیگری به نام ابر برچسب (Tag Cloud) در برخی از وبسایت ها وجود دارد که برای نمایش مجموعه‌ای از مهم‌ترین تگ های سایت کنار یکدیگر به کار می‌رود. در ابر برچسب که معمولا در نوار کناری یا فوتر سایت نمایش داده می‌شود متناسب با اهمیت و فراوانی استفاده از برچسب ها، واژه مربوط به آن‌ها با اندازه‌های مختلف یا رنگ‌های متمایز نمایش داده می‌شود و به این ترتیب ظاهری مشابه با یک ابر را برای کاربر تداعی می‌کند.

ابر برچسب - ابر تگ Tag Cloud
نمونه ای از یک ابر برچسب

هشتگ

هشتگ (Hashtag) ها گونه رایجی از تگ ها هستند که با نماد # آغاز می‌شوند. این شیوه معمولا برای ایجاد برچسب در شبکه های اجتماعی نظیر اینستاگرام و فیس بوک و سایر رسانه های اجتماعی استفاده می‌شود.

چالش ها

در کنار مزایایی که استفاده از تگ ها به همراه دارند این حوزه هم از نفوذ اسپم ها (در قالب تگ هایی بدون ارتباط به محتوا که برای جذب بازدیدکنندگان درج می‌شود) در امان نمانده است. یکی دیگر از چالش های رایج برچسب گذاری به تگ های یکسانی مربوط می‌شود که دارای معانی مختلفی هستند (برای مثال واژه “نوقا” نه تنها نام نسخه ای از سیستم عامل اندروید است بلکه نام یک شیرینی خوشمزه هم هست؛ درنتیجه کاربری که به دنبال شیرینی نوقا می‌گردد احتمالا با نتایج مربوط به یک سیستم عامل غیر قابل خوردن هم روبرو می‌شود!)

3 . سایر مفاهیم

در برخی از رسانه های اجتماعی نظیر فیس بوک و اینستاگرام منظور از تگ کردن یک شخص، اختصاص دادن لینکی به صفحه حساب کاربری او در یک پست است. به این ترتیب بازدیدکننده با کمک این لینک در پست شما می‌تواند به صفحه موردنظرتان هدایت شود.

پیوندهای پیشنهادی تک دیک

لینک واژه در ویکیپدیا

فرمت فایل File Format

فرمت فایل یا File Format چیست؟

فرمت فایل (File Format) یا قالب فایل، استانداردی است که نحوه کدگذاری و سازماندهی اطلاعات در یک فایل رایانه‌ای را مشخص می‌کند.

نمونه‌هایی از فرمت های رایج فایل ها

امروزه با توجه به گستردگی نرم افزارها و انواع مختلف اسنادی که توسط آن‌ها پشتیبانی می‌شود Format های فایل گوناگونی نیز شکل گرفته است که هرکدام برای نگهداری محتواهای متفاوتی طراحی شده‌اند. به عنوان مثال فرمت‌های آرشیوی (با پسوندهای ZIP – RAR – ISO – 7z و …) می‌توانند مجموعه‌ای از فایل‌ها را در قالب یک فایل آرشیو به منظور حمل و توزیع آسانتر یا فشرده سازی نگه‌داری کنند و یا فرمت بیت مپ یک تصویر را در قالب مجموعه‌ای از اطلاعات مبتنی بر پیکسل‌ها سازماندهی و نگهداری می‌کند.

از جمله فرمت‌های پرکاربرد می‌توان به گونه‌های تصویری (با پسوندهایی نظیر PNG – GIF – ICO – JPG – BMP)، صوتی (با پسوندهایی نظیر MP3 – WMA – AMR – WAV – AAC)، ویدیویی (با پسوندهایی نظیر MP4 – WMV – AVI – MKV – FLV)، متنی و اسناد (با پسوندهایی نظیر TXT – DOC – PDF – DjVu)، فونت (با پسوندهایی نظیر TTF – FON – WOFF) و … اشاره کرد که البته هرکدام از آن‌ها دارای ساختار و ویژگی‌های متفاوتی می‌باشند.

روش های تشخیص فرمت فایل

برای اینکه رایانه و کاربر از نوع محتوایی که در یک فایل ذخیره شده است مطلع شود باید فرمت آن را تشخیص دهد. سیستم عامل‌ها برای تشخیص فرمت و تصمیم گیری در مورد نحوه برخورد با فایل‌ها، روش‌های مختلفی را دنبال می‌کنند. از جمله مهم‌ترین این روش‌ها می‌توان به پسوند فایل (File Extension) و فراداده‌ها (Metadata) اشاره نمود. در روش اول براساس پسوندی که در انتهای نام فایل قرار می‌گیرد نوع فایل تشخیص داده می‌شود و در روش دوم از اطلاعاتی که در مورد نوع فایل در داخل آن (فراداده داخلی) یا داخل فایل سیستم (فراداده خارجی) ذخیره شده است استفاده می‌شود. این تشخیص برای کاربر نیز معمولا از طریق پسوند و یا با کمک آیکون فایل محقق می‌شود.

فرمت فایل File Format
پسوند و آیکن فایل به کاربر در تشخیص نوع آن کمک می‌کند.

پیوندهای پیشنهادی تک دیک

لینک واژه در ویکیپدیا