Category Archives: مقدماتی

تگ یا برچسب Tag

تگ یا Tag چیست؟

تگ (Tag) در مفهوم عام به برچسب (یا لیبل) هایی گفته می‌شود که برای شناسایی یا فراهم آوردن اطلاعاتی پیرامون یک شئ یا موجودیت به آن تخصیص داده می‌شود. این اصطلاح در حوزه‌های مختلف مرتبط با رایانه نیز دارای مفاهیم مشابهی است. به عنوان مثال تگ در زبان های نشانه گذاری برای تعیین المان های مختلف استفاده می‌شود و همچنین به گونه‌ای از فراداده ها گفته می‌شود که معمولا در قالب یک کلمه کلیدی یا واژه‌ای پرکاربرد به داده اصلی نسبت داده می‌شود.

1 . تگ در زبان های نشانه گذاری

همان‌طور که گفته شد در زبان های نشانه گذاری نظیر HTML و XML، از Tag ها برای مشخص کردن المان ها و اجزای مختلف سند استفاده می‌شود. به این ترتیب که محتوای المان ها (در صورت وجود) در میان تگ های آغازین و پایانی محصور می‌شود و خصوصیات هر المان نیز با کمک ویژگی (Property) هایی مشخص می‌شود که در تگ آغازین بیان می‌شود.

به عنوان مثال، در قطعه کد HTML زیر از تگ آغازین <p> و تگ پایانی </p> برای تعریف یک المان پاراگراف استفاده شده است. همان‌طور که در این مثال مشاهده می‌کنید تگ پایانی با افزودن یک نماد / به ابتدای نام تگ آغازین به دست آمده است و از ویژگی style برای تراز کردن پاراگراف با کمک قوانین CSS استفاده شده است.

<p style="text-align: justify;">This is a Paragraph.</p>

البته فراموش نکنید برخی از تگ ها (نظیر <img> در HTML) الزاما نیازی به تگ پایانی ندارند.

2 . تگ (یا برچسب) به عنوان فراداده

در دنیای امروزی، اختصاص دادن برچسب به بسیاری از موجودیت ها و داده های دیجیتال (نظیر پست های شبکه های اجتماعی، صفحات وب، فایل ها و …) به امری رایج تبدیل شده است. این فرایند که با عنوان برچسب گذاری (Tagging) شناخته می‌شود معمولا با نسبت دادن برچسب های متنی به یک موجودیت صورت می‌گیرد و غالبا توسط فرد ایجاد کننده یا استفاده کننده از آن انجام می‌شود. برچسب گذاری به عنوان روشی برای توصیف و دسته بندی موجودیت ها شناخته می‌شود و به کاربران کمک می‌کند موضوعات مورد نظر خود را به آسانی جستجو کنند یا میان تگ های مرتبط گردش کنند.

هرچند برچسب گذاری دارای تاریخچه‌ای بسیار قدیمی‌تر از دنیای رایانه هاست اما فراگیری آن در این حوزه با ظهور وب 2.0 و به ویژه با رشد شبکه های اجتماعی، سامانه های اشتراک تصویر و ویدئو، وبلاگ ها و … رقم خورد. برای مثال در وبلاگ ها و سیستم های مدیریت محتوا، نویسنده می‌تواند به هر نوشته (یا پست)، برچسب‌هایی حاوی واژه‌های مرتبط با موضوع آن نوشته اختصاص بدهد. به عنوان نمونه در یک وبسایت خبری برای نوشته‌ای که مربوط به تغییر مربی یک تیم فوتبال است برچسب هایی نظیر ورزش، فوتبال و مربی مناسب به نظر می‌رسد. این Tag ها معمولا جایی در صفحه مربوط به پست در قالب یک لینک نمایش داده می‌شوند و کاربر با کلیک روی آن‌ها به صفحه‌ای دیگر هدایت می‌شود که حاوی فهرستی از تمام نوشته‌های دارای آن تگ می‌باشد.

برچسب - تگ Tag
سه برچسب در انتهای یک پست

در مورد فایل ها به خصوص فایل های چند رسانه ای، برچسب گذاری به توصیف محتوای فایل با اطلاعاتی نظیر نام خواننده، ژانر موسیقی، سال انتشار، کپی رایت و … کمک می‌کند. ویرایشگرهای برچسب (Tag Editor) نرم افزارهای ویژه‌ای هستند که امکان ویرایش تخصصی این فراداده ها را میسر می‌کنند.

ابر برچسب

مفهوم مرتبط دیگری به نام ابر برچسب (Tag Cloud) در برخی از وبسایت ها وجود دارد که برای نمایش مجموعه‌ای از مهم‌ترین تگ های سایت کنار یکدیگر به کار می‌رود. در ابر برچسب که معمولا در نوار کناری یا فوتر سایت نمایش داده می‌شود متناسب با اهمیت و فراوانی استفاده از برچسب ها، واژه مربوط به آن‌ها با اندازه‌های مختلف یا رنگ‌های متمایز نمایش داده می‌شود و به این ترتیب ظاهری مشابه با یک ابر را برای کاربر تداعی می‌کند.

ابر برچسب - ابر تگ Tag Cloud
نمونه ای از یک ابر برچسب

هشتگ

هشتگ (Hashtag) ها گونه رایجی از تگ ها هستند که با نماد # آغاز می‌شوند. این شیوه معمولا برای ایجاد برچسب در شبکه های اجتماعی نظیر اینستاگرام و فیس بوک و سایر رسانه های اجتماعی استفاده می‌شود.

چالش ها

در کنار مزایایی که استفاده از تگ ها به همراه دارند این حوزه هم از نفوذ اسپم ها (در قالب تگ هایی بدون ارتباط به محتوا که برای جذب بازدیدکنندگان درج می‌شود) در امان نمانده است. یکی دیگر از چالش های رایج برچسب گذاری به تگ های یکسانی مربوط می‌شود که دارای معانی مختلفی هستند (برای مثال واژه “نوقا” نه تنها نام نسخه ای از سیستم عامل اندروید است بلکه نام یک شیرینی خوشمزه هم هست؛ درنتیجه کاربری که به دنبال شیرینی نوقا می‌گردد احتمالا با نتایج مربوط به یک سیستم عامل غیر قابل خوردن هم روبرو می‌شود!)

3 . سایر مفاهیم

در برخی از رسانه های اجتماعی نظیر فیس بوک و اینستاگرام منظور از تگ کردن یک شخص، اختصاص دادن لینکی به صفحه حساب کاربری او در یک پست است. به این ترتیب بازدیدکننده با کمک این لینک در پست شما می‌تواند به صفحه موردنظرتان هدایت شود.

پیوندهای پیشنهادی تک دیک

لینک واژه در ویکیپدیا

اسکرین شات Screenshot

اسکرین شات یا Screenshot چیست؟

اسکرین شات (Screenshot) به تصویری گفته می‌شود که از محتویات موجود در صفحه نمایش رایانه، گوشی هوشمند، تلویزیون و … تهیه می‌شود. برخی اوقات از عبارت Screen Capture به عنوان معادلی برای این اصطلاح استفاده می‌شود.

اسکرین شات ها به ویژه با گسترش سیستم عامل های مجهز به واسط کاربری گرافیکی رواج پیدا کردند. امروزه این تصاویر معمولا به صورت نرم افزاری با کمک قابلیت‌های پیشفرضی که در سیستم عامل درنظر گرفته شده یا با استفاده از برنامه هایی که برای همین منظور طراحی شده‌اند تهیه می‌شوند. تصویر حاصل در اغلب موارد یا به صورت خودکار با فرمت های رایج فایل‌های تصویری (نظیر JPG و PNG) در مسیری مشخص ذخیره می‌شود و یا در کلیپ بورد قرار می‌گیرد.

در روشی دیگر که البته از کاربرد کمتری برخوردار است با کمک یک دوربین عکاسی از صفحه نمایش دستگاه، اسکرین شات تهیه می‌شود. در این شیوه معمولا برای داشتن تصویری واضح و با کیفیت از تجهیزات و لنزهای ویژه‌ای استفاده می‌شود.

توجه داشته باشید Screenshot ها ممکن است از تمام صفحه یا صرفا بخشی از صفحه (نظیر محتویات یک پنجره) ایجاد شوند.

اسکرین شات Screenshot
یک Screenshot تمام صفحه از سیستم عامل ویندوز 7

کاربردهای اسکرین شات

اسکرین شات ها معمولا برای نگه داری و ذخیره محتوایی که کاربر روی صفحه نمایش دستگاه خود مشاهده می‌کند و همین‌طور به اشتراک گذاری محتوای صفحه با دیگران به کار می‌رود. به عنوان مثال ممکن است برای آموزش نحوه ثبت نام در یک سایت از تعدادی تصویر حاوی صفحه اصلی سایت استفاده شود که در آن با شماره‌هایی ترتیب مراحل ثبت نام نمایش داده شده است.

به عنوان نمونه‌ای دیگر از کاربرد اسکرین شات ها می‌توان به ذخیره اطلاعات مهم و اشتراک آنچه دقیقا در صفحه اتفاق افتاده است اشاره کرد. کد رهگیری ثبت نام در یک سامانه یا نتیجه واریز آنلاین پول از جمله‌ی همین اطلاعات هستند. به منظور اشتراک جزئیات خطایی که در سیستم عامل یا یک نرم افزار رخ داده است نیز معمولا بهترین و سریع‌ترین راه، استفاده از اسکرین شات هاست.

نحوه گرفتن اسکرین شات

با توجه به کاربرد رایج اسکرین شات ها، در اغلب سیستم عامل ها امکانات پیشفرضی برای ثبت آسان این تصاویر در نظر گرفته شده است. با اینحال بسته به سیستم عامل ها و دستگاه‌های مختلف، این عمل با شیوه‌های متفاوتی انجام می‌شود. به عنوان مثال در دستگاه های مجهز به سیستم عامل اندروید معمولا با پایین نگه داشتن دکمه Power و دکمه کاهش صدا (به مدت چند ثانیه) تصویری از محتوای صفحه تهیه و در فولدر Screenshot ذخیره می‌شود. این درحالیست که در دستگاه های iPhoneX اپل برای این منظور لازم است کلید سمت راست همراه با کلید افزایش صدا فشرده شود.

در سیستم عامل ویندوز ساده‌ترین و فراگیرترین روش برای تهیه اسکرین شات استفاده از کلید Print Screen است. با فشردن این کلید تصویری حاوی محتوای کنونی صفحه در کلیپ بورد قرار می‌گیرد و کاربر می‌تواند به دلخواه خود آن را با کمک یک نرم افزار، ویرایش یا ذخیره نماید. علاوه بر این می‌توانید از ترکیب کلیدهای Alt + Print Screen برای تهیه تصویر از پنجره فعال کمک بگیرید. در بسیاری از توزیع‌های رایج لینوکس هم روشی مشابه با ویندوز برای ایجاد اسکرین شات ها به کار می‌رود اما در macOS از ترکیب Cmd + Shift + 3 برای این منظور استفاده می‌شود.

لازم به ذکر است در برخی موارد امکان تهیه اسکرین شات به صورت دیجیتال با روش‌های معمولی وجود ندارد. نرم افزارها یا بازی هایی که در آن‌ها از Hardware Overlay استفاده می‌شود و همین طور اپلیکیشن های اندرویدی که اجازه ثبت اسکرین شات از آن‌ها داده نشده است از جمله این موارد استثنا به شمار می‌روند.

نرم افزارهای ثبت Screenshot

هرچند برای تهیه Screenshot می‌توانید به سادگی از روش‌های پیشفرض در هر سیستم عامل استفاده کنید اما نرم افزارهای ویژه‌ای نیز وجود دارد که می‌تواند این قابلیت را به صورت پیشرفته‌تر در اختیار شما قرار دهد. معمولا امکانات متعددی نظیر تعیین یک پنجره یا ناحیه‌ای از صفحه برای تهیه اسکرین شات، قابلیت ایجاد اسکرین شات از صفحات طولانی (که نیاز به اسکرول کردن دارند)، ویرایش، یادداشت گذاری و نگارش توضیحات روی بخش‌های مختلف تصویر و قابلیت‌هایی برای به اشتراک گذاری در این نرم افزارها گنجانده شده است. از جمله این نرم افزارها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

ویندوز

  • ShareX
  • PickPick
  • LightShot
  • Greenshot
  • Snagit
  • Snipping Tool (که به صورت پیشفرض از نسخه ویستا به بعد همراه با سیستم عامل ویندوز عرضه می‌شود)

لینوکس

  • Shutter
  • ImageMagick
  • Gnome Screenshot

مک او اس

  • LightShot
  • Snagit
  • Skitch
  • Monosnap

اندروید

  • Screenshot Touch
  • Screen Master
  • Super Screenshot

در کنار مواردی که به آن اشاره شد برخی از نرم افزارها از قابلیت های اختصاصی برای ایجاد Screenshot برخوردار هستند. برای مثال مرورگرهای وب رایج قادرند با کمک افزونه ها یا به صورت داخلی از محتوای صفحات وب تصویر تهیه کنند. نرم افزار ویرایش تصویر GIMP و اغلب برنامه های Microsoft Office نیز امکان گرفتن Screenshot از پنجره‌های مختلف را برای استفاده در داخل نرم افزار و اسناد گوناگون فراهم می‌کنند.

فیلمبرداری از صفحه

فیلمبرداری یا ضبط ویدیو از محتوای صفحه (Screen Recording) که به اسکرین کست (Screencast) نیز مشهور است معمولا توسط نرم افزارهای ویژه‌ای انجام می‌‌شود که امکان ضبط همزمان صدا را نیز برای کاربر فراهم می‌کنند. از کاربردهای رایج فیلمبرداری از محتوای صفحه می‌توان به تهیه آموزش ویدئویی برای نرم افزارهای رایانه ای اشاره کرد.

پیوندهای پیشنهادی تک دیک

لینک واژه در ویکیپدیا

کلید Fn

کلید Fn یا Fn Key چیست؟

کلید Fn یکی از کلیدهای تغییر دهنده است که در بسیاری از صفحه کلیدهای فشرده رایانه ای قابل مشاهده است و برای ادغام اعمالی در یک کلید به کار می‌رود که معمولا در کیبوردهای بزرگ‌تر به کلیدهای مجزا تخصیص داده می‌شود.

خصوصیات و مکان قرارگیری

کلید Fn معمولا در پایین‌ترین ردیف کیبورد و میان کلیدهای ویندوز و Ctrl سمت چپ قرار می‌گیرد. با اینحال در برخی از صفحه کلیدها اولین کلیدی است که در گوشه پایین سمت چپ مشاهده می‌کنید.

هرچند نام این کلید از واژه Function گرفته شده است و از لیبل Fn برای نمایش آن استفاده می‌شود اما نباید با کلیدهای عملیاتی (یا Function Keys) که معمولا با لیبل های F1 تا F12 در ردیف بالایی صفحه کلیدها دیده می‌شوند اشتباه گرفته شود.

مکان کلید Fn یا Fn Key
مکان رایج کلید Fn

کاربردهای کلید Fn

در صفحه کلیدهای فشرده یا کوچک (به خصوص آنچه در لپ تاپ ها به کار می‌رود) معمولا به دلیل کمبود فضا، برخی از کلیدها (نظیر بخش صفحه کلید عددی و کلیدهای تغییر نور صفحه نمایش)، جایی در صفحه کلید ندارند. کلید Fn برای جبران همین کمبود فضا طراحی شده است و به تنهایی کاربرد مستقلی ندارد بلکه در ترکیب با سایر کلیدها (نظیر کلیدهای عملیاتی و برخی از کلیدهای حروف، اعداد و …) برای ایفای عملکردهایی که به آن اشاره شد استفاده می‌شود.

قرار دادن رایانه در حالت خواب، فعال کردن حالت پرواز، خاموش/روشن کردن صفحه نمایش، کاهش و افزایش میزان صدا و بی صدا کردن (Mute) بلندگوی رایانه، توقف/مکث یا ادامه پخش فایل های چندرسانه ای، فعال سازی/غیرفعال سازی Wi-Fi و سوئیچ کردن میان صفحه نمایش های خارجی و پیش فرض از جمله دیگر اعمالی است که با ترکیب کلید اف ان و سایر کلیدها قابل انجام است.

به عنوان مثال در تصویر زیر صفحه کلید یک لپ تاپ را مشاهده می‌کنید. در این صفحه کلید، فشردن کلید Fn همراه با کلید F6 (همانطور که از نماد آبی رنگ موجود روی این کلید مشخص است) برای افزایش نور صفحه نمایش به کار می‌رود. در صورتی که این کلید همراه با کلید O فشرده شود نتیجه آن معادل با فشردن کلید 6 در صفحه کلید عددی خواهد بود (با فرض اینکه Num lock روشن باشد) و در صورتی که همزمان با کلید پیکانی رو به بالا فشرده شود عملکرد کلید Pg Up (یا Page Up) شبیه سازی می‌شود.

ترکیب کلید Fn یا Fn Key با سایر کلیدها
کلید اف ان در ترکیب با سه کلید دیگر در صفحه کلید یک لپ تاپ سونی

پیوندهای پیشنهادی تک دیک

لینک واژه در ویکیپدیا

کلید Esc

کلید Esc یا Esc Key چیست؟

کلید Esc یکی از کلیدهای موجود در صفحه کلیدهای متداول رایانه ای است که معمولا برای توقف یا لغو یک عمل به کار می‌رود. نام این کلید از ابتدای واژه Escape (به معنای گریختن یا فرار کردن) گرفته شده است.

این کلید معمولا در گوشه بالا سمت چپ صفحه کلید قرار می‌گیرد و از سمت راست توسط کلیدهای عملیاتی (کلیدهای F1 تا F12) و از پایین به کلید ~ محدود می‌شود. غالبا از لیبل خلاصه شده Esc برای مشخص کردن این کلید استفاده می‌شود.

کلید Esc یا Esc Key
مکان رایج قرارگیری کلید اسکیپ، گوشه بالا سمت چپ صفحه کلیدهای معمولی است

کاربردهای رایج کلید اسکیپ

در بسیاری از نرم افزارها کلید اسکیپ برای لغو یا توقف عملی که در حال انجام است به کار می‌رود. برای مثال در اغلب مروگرهای وب امروزی، حین بارگیری یک صفحه وب می‌توانید با فشردن این کلید، فرایند بارگیری را لغو کنید. به عنوان مثالی دیگر، فشردن این کلید هنگام تغییر نام یک فایل باعث لغو عملیات تغییر نام می‌شود.

هرچند در میان بسیاری از کاربران، فراوانی استفاده از این کلید به پای کلیدهای محبوب کیبورد نمی‌رسد اما کاربردهای آن به همین جا محدود نمی‌شود. به عنوان نمونه در جعبه های گفتگو (Dialog box) نیز از این کلید به عنوان میانبری معادل با دکمه های Cancel یا No و Abort استفاده می‌شود. همین‌طور می‌توانید برای بستن منوها و خروج از حالت تمام صفحه (Full Screen) در بسیاری از نرم افزارها از همین کلید کمک بگیرید.

جالب است بدانید از ترکیب Ctrl + Esc به عنوان جایگزینی برای کلید ویندوز به منظور دسترسی به منوی استارت (یا استارت اسکرین) و همچنین از ترکیب Ctrl + Shift + Esc برای باز کردن Task Manager در برخی از نسخه های سیستم عامل ویندوز استفاده می‌شود. این کلید در بازی های رایانه ای نیز معمولا برای نگه داشتن بازی (Pause کردن) یا بازگشت به منوی اصلی و همچنین خروج از بازی به کار می‌رود.

پیوندهای پیشنهادی تک دیک

لینک واژه در ویکیپدیا

فایل آرشیو Archive File

فایل آرشیو یا Archive File چیست؟

فایل آرشیو (Archive File) فایلی است که از یک یا چند فایل رایانه ای تشکیل شده است. معمولا از این نوع فایل ها برای ذخیره سازی تعدادی فایل مختلف در قالب فایلی واحد یا به منظور فشرده سازی فایل‌ها استفاده می‌شود. آرشیو کردن فایل ها باعث تسهیل انتقال، به اشتراک گذاری و نگه داری آن‌ها می‌شود.

فایل های آرشیو علاوه بر فایل هایی که در خود جای داده‌اند معمولا شامل فراداده هایی در مورد ساختار دایرکتوری ها، اطلاعات لازم برای شناسایی و تصحیح خطا و … نیز می‌باشند.

از جمله مهم‌ترین و رایج‌ترین پسوندهای فایل آرشیو می‌توان به zip و rar و tar و 7z و iso اشاره کرد. برای ایجاد و ویرایش فایل های آرشیو از برنامه هایی موسوم به File Archiver استفاده می‌شود که معمولا به صورت پیشفرض نمونه‌هایی از آن‌ها در سیستم عامل های مختلف وجود دارد. WinRAR و 7-Zip و WinZip از جمله مشهورترین این نرم افزارها هستند.

کاربردهای رایج فایل های آرشیو

همان‌طور که گفته شد آرشیو کردن یکی از روش‌های مناسب برای انتقال فایل ها و دایرکتوری های دربرگیرنده آن‌هاست؛ به خصوص در مورد برخی کانال های ارتباطی که برای انتقال فایل ها محدودیت هایی را برای کاربر ایجاد می‌کنند. به عنوان مثال از آنجایی که در پیام رسان های فوری و پیام های ایمیل امکان ارسال فایل ها با حفظ ساختار دایرکتوری وجود ندارد آرشیو کردن فایل ها می‌تواند راهکار مناسبی برای حل این مشکل باشد.

کاربرد رایج دیگری که برای بسیاری از فرمت های Archive تعریف می‌شود امکان فشرده سازی فایل هاست. فرمت هایی که از این قابلیت پشتیبانی می‌کنند مجموعه‌ای از فایل ها را در قالب فایلی با حجم کمتر آرشیو می‌کنند. استفاده از این فایل ها علاوه بر اینکه امکان ارسال سریع و آسان محتوای موردنظر را فراهم می‌کند بلکه فضای لازم برای نگه داری فایل ها را نیز کاهش می‌دهد.

همچنین بسیاری از نرم افزارها در قالب یک فایل آرشیوی توزیع می‌شوند. این فایل ها که با نام پکیج (Package) شناخته می‌شوند ممکن است شامل سورس کد یا فایل اجرایی نرم افزار باشند. از جمله این نوع فایل ها می‌توان به فایل های با فرمت APK (برای اندروید) و JAR (برای جاوا) اشاره کرد.

علاوه بر مواردی که به آن اشاره شد بسته به فرمت آرشیو، ممکن است از آن برای رمزنگاری فایل ها، تقسیم فایل های بزرگ به تعدادی فایل کوچک‌تر و ایجاد Disk Image (نظیر فایل هایی با فرمت ISO) نیز استفاده شود.

فایل آرشیو Archive File
یک فایل آرشیو با فرمت zip (سمت چپ) که حاوی پنج فایل با پسوند jpg است (سمت راست).

پیوندهای پیشنهادی تک دیک

لینک واژه در ویکیپیدیا

کلید آلت Alt Key

کلید آلت یا Alt Key چیست؟

کلید آلت (Alt Key) یکی از کلیدهای تغییر دهنده در صفحه کلیدهای مرسوم رایانه ای است که از ترکیب آن با سایر کلیدها برای انجام اعمال خاصی استفاده می‌شود. عنوان این کلید از ابتدای واژه Alternate (به معنای جایگزین) گرفته شده است چرا که فشردن کلید Alt همراه با کلیدهای دیگر می‌تواند به تغییر (دگرگون سازی) عملکرد پیش فرض آن کلید منجر شود.

کلید Alt همانند کلیدهای Shift و Ctrl معمولا به تنهایی عملکرد خاصی ندارد و در اغلب صفحه کلیدها دو نسخه از آن در پایین‌ترین ردیف صفحه کلید (در دو طرف کلید فاصله) قابل مشاهده است. این کلید در کیبوردهای معمولی با لیبل Alt مشخص می‌شود اما در صفحه کلیدهای مک، کلید Option به عنوان معادلی برای آن شناخته می‌شود.

کلید آلت Alt Key
محل قرارگیری کلید Alt در یک صفحه کلید استاندارد معمولی

کاربردهای رایج کلید آلت

کلید Alt بسته به نرم افزارها و واسط های کاربری مختلف در ترکیب با کلیدهای دیگر به منظور انجام اعمال گوناگونی به کار می‌رود که از جمله کاربردهای رایج آن می‌توان به موارد زیر اشاره نمود:

  • Alt + Shift: سوئیچ کردن بین زبان ها
  • Ctrl + Alt + Delete: برای باز کردن Task Manager و دسترسی به صفحه تنظیمات امنیتی و …
  • Alt + F4: بستن پنجره کنونی یا خاموش کردن سیستم در صورتی که پنجره ای در پیش زمینه قرار نداشته باشد.
  • Alt + Tab: سوئیچ کردن بین پنجره های باز
  • فشردن Alt به تنهایی در سیستم عامل ویندوز برای دسترسی به منوهای نرم افزارها به کار می‌رود.

ایجاد کاراکترهای ویژه با کمک کلید Alt

در سیستم عامل ویندوز، پایین نگه داشتن کلید آلت همراه با ترکیب خاصی از کلیدهای عددی موجود در صفحه کلید عددی برای تایپ کاراکترهایی استفاده می‌شود که به طور معمول در صفحه کلید وجود ندارد. به این ترکیب‌های خاص، کدهای آلت (Alt Codes) گفته می‌شود. برای مثال کد آلت 242 برای نماد استفاده می‌شود و به منظور تایپ آن لازم است ابتدا مطمئن شوید کلید Num Lock روی حالت روشن قرار دارد سپس درحالیکه کلید Alt را پایین نگه داشته‌اید کد 242 را با کمک صفحه کلید عددی تایپ کنید. به عنوان نمونه‌ای دیگر، کد آلت 1 برای نماد صورتک خندان استفاده می‌شود و با فشردن کلید Alt همراه با کلید 1 (در صفحه کلید عددی) می‌توانید از این نماد در متون خود استفاده کنید.

در سیستم عامل مک او اس نیز کلید Option به شکل مشابهی برای انجام این عمل به کار می‌رود؛ با این تفاوت که در این سیستم عامل به جای کدهای مخصوص، از ترکیب ساده کلید Option با کلیدهای حروف و اعداد (و همین طور ترکیب همزمان Option و Shift با کلیدهای مختلف برای تایپ گروهی دیگر از کاراکترهای ویژه) استفاده می‌شود. برای مثال به منظور تایپ نماد کافیست کلید Option همراه با کلید نقطه (یا .) فشرده شود.

پیوندهای پیشنهادی تک دیک

لینک واژه در ویکیپدیا

حالت تاریک Dark mode

حالت تاریک یا Dark mode چیست؟

حالت تاریک (Dark mode) نوعی رنگ بندی (شِمای رنگی) محبوب و پرکاربرد است که در آن متن و المان های واسط کاربری گرافیکی با رنگ‌های نسبتا روشن روی پس زمینه تاریک قرار می‌گیرند. حالت تاریک با عنوان حالت شب (Night mode)، تم تاریک (Dark Theme) و شمای رنگی روشن روی تاریک (Light-on-dark Color Scheme) نیز شناخته می‌شود.

این تم رنگی در نقطه مقابل حالت معمولی (یا شمای رنگی تاریک روی روشن) قرار می‌گیرد که در آن متون و المان ها با رنگ تیره روی پس زمینه روشن (تقریبا سفید) نمایش داده می‌شوند.

مزایای حالت تاریک

به دلیل تاریکی محیط در شب، وجود پس زمینه سفید در واسط کاربری یک دستگاه می‌تواند باعث خستگی چشم‌ها شود؛ در مقابل، استفاده از حالت شب به علت همخوانی بیشتر با نور چنین محیط‌هایی به کاهش خستگی چشم می‌انجامد. البته این تنها بهانه برای استفاده از حالت تاریک نیست؛ از دیگر مزایای استفاده از این نوع رنگ بندی می‌توان به خوانایی بیشتر متن، کنتراست بالاتر، خستگی و آسیب کمتر به چشم‌ها (فارغ از تاریکی یا روشنایی محیط) و کاهش اختلال در خواب اشاره کرد.

علاوه بر این استفاده از تم تاریک در مورد پنل های OLED به شکل قابل توجهی می‌تواند به مصرف کمتر انرژی در دستگاه منجر شود چرا که در این پنل ها، پیکسل های کاملا سیاه عملا خاموش هستند.

فراگیری و استفاده از تم تاریک

در سال‌های اخیر با گسترش استفاده از دستگاه‌های همراه و تحقیقات انجام شده پیرامون مزایای Dark mode، بسیاری از توسعه دهندگان شناخته شده به پشتیبانی از این حالت در واسط های کاربری خود روی آورده‌اند. در حال حاضر برخی از سیستم عامل ها، اپلیکیشن های همراه محبوب، نرم افزارهای دسکتاپ پرکاربرد و حتی برخی از سایت ها هم از تم تاریک پشتیبانی می‌کنند.

حالت تاریک - حالت شب Night Mode - Dark Mode
تم تاریک در محیط Microsoft Visual Studio
حالت تاریک - حالت شب Night Mode - Dark Mode
حالت شب در دو اپلیکیشن ویندوز 10

معمولا در واسط های کاربری گرافیکی که از حالت شب پشتیبانی می‌کنند کاربر می‌تواند متناسب با نیاز خود، به این حالت سوئیچ کند. با این وجود در برخی از سیستم عامل ها و اپلیکیشن ها، امکان زمان بندی برای سوئیچ خودکار به حالت شب نیز فراهم شده است.

جالب است بدانید با توجه به مزایای گفته شده، برخی از کاربران ترجیح می‌دهند حتی در محیط‌های روشن هم از حالت تاریک استفاده کنند. به همین دلیل در تعدادی از نرم افزارها (نظیر محیط یکپارچه توسعه Microsoft Visual Studio) به صورت پیشفرض از تم های تاریک استفاده می‌شود.

پیوندهای پیشنهادی تک دیک

لینک واژه در ویکیپدیا

وب میل Webmail

وب میل یا Webmail چیست؟

وب میل (Webmail) به کلاینت های ایمیلی گفته می‌شود که در قالب یک وب اپلیکیشن در مرورگرهای وب اجرا می‌شوند و امکان دسترسی، مدیریت، ارسال و دریافت پیام های ایمیل را فراهم می‌آورند. به این نوع از کلاینت ها، کلاینت ایمیل مبتنی بر وب (Web-based Email Client) نیز گفته می‌شود.

معمولا وبمیل ها هم مشابه با سایر کلاینت های ایمیل، افزون بر قابلیت‌های پیشفرضی نظیر نگارش و ارسال پیام جدید، مشاهده، حذف و پاسخگویی به پیام ها امکانات متعدد دیگری نظیر جستجو، فیلتر کردن، مسدودسازی و سازماندهی پیام ها در فولدرهای مختلف را در اختیار کاربر قرار می‌دهند.

بسیاری از سرویس های معتبر ایمیل نظیر سرویس ایمیل گوگل موسوم به جیمیل (Gmail)، سرویس ایمیل یاهو موسوم به یاهو میل (Yahoo! Mail)، سرویس ایمیل مایکروسافت (Outlook.com) و AOL Mail وب میل های اختصاصی خود را در اختیار کاربران قرار می‌دهند. علاوه بر این Roundcube و SquirrelMail نیز دو نمونه مشهور از نرم افزارهای کلاینت ایمیل مبتنی بر وب به شمار می‌روند.

در کنار فراهم کنندگان شناخته شده سرویس‌های ایمیل، بسیاری از سازمان‌ها، شرکت‌ها، دانشگاه ها و … نیز از وبمیل ها برای دسترسی داخلی به سرویس های ایمیل خود بهره می‌برند.

وب میل Webmail
نمایی از واسط کاربری Zoho Webmail

مزایا و معایب وبمیل

از جمله مزایای وب میل ها در مقایسه با کلاینت های ایمیل دسکتاپ (نظیر Mozilla Thunderbird) می‌توان به این موضوع اشاره کرد که کاربر با کمک آن‌ها قادر خواهد بود روی انواع سیستم ها (از جمله رایانه های دسکتاپ و لپ تاپ، گوشی های هوشمند و تبلت ها) فارغ از سیستم عاملی که روی آن نصب شده است و بدون نیاز به نصب نرم افزاری مجزا از طریق یک مرورگر وب به ارسال، دریافت و مدیریت پیام های ایمیل بپردازد.

از سوی دیگر، کاربر حتی برای مشاهده پیام های قبلی خود در این کلاینت ها می‌بایست به اینترنت متصل باشد در حالیکه بسیاری از کلاینت های ایمیل دسکتاپ قادر هستند پیام هایی که در گذشته دانلود شده‌اند را روی حافظه دستگاه ذخیره کرده و برای مشاهده مجدد بدون نیاز به ارتباط اینترنت آن‌ها را بازیابی کنند.

از نظر امنیتی نیز هرچند این روزها دسترسی به اغلب وبمیل های معتبر از جمله جیمیل براساس پروتکل HTTPS انجام می‌شود اما لازم است بدانید در صورت استفاده از ارتباط HTTP، شنود پیام ها برای افراد سودجو امکان پذیر خواهد بود.

وب میل Webmail
نمایی از واسط کاربری Roundcube

پیوندهای پیشنهادی تک دیک

لینک واژه در ویکیپدیا

کامنت Comment

کامنت یا Comment چیست؟

کامنت (Comment) در حوزه برنامه نویسی به توضیحاتی اطلاق می‌شود که برای بخش‌های مختلف سورس کد نوشته می‌شود و در کاربردهای غیرفنی به نظرات و بازخوردهایی گفته می‌شود که کاربران در واکنش به یک مطلب یا پست درج می‌کنند.

مفهوم کامنت در کاربردهای عادی

همانطور که گفته شد به نظرات و بازخوردهایی که کاربران در یک شبکه اجتماعی یا سایت در واکنش به محتوای یک مطلب یا پست درج می‌کنند و یا در مورد تجربه خود از خرید یک محصول در صفحات فروشگاه‌های اینترنتی بیان می‌کنند Comment گفته می‌شود. حتی در برخی از واژه پردازها (نظیر Microsoft Word) کاربران می‌توانند روی بخشی از متن یک سند برای همکاران یا نویسنده اصلی سند، نظر و پیشنهاد خود را در قالب کامنت ثبت کنند.

در مورد رسانه‌های آنلاین برای جلوگیری از انتشار خودکار مطالب نامناسب یا اسپم های کامنتی (Comment Spam)، معمولا نظرات کاربران پس از تأیید یک اپراتور یا صاحب رسانه منتشر می‌شود. با اینحال در رسانه‌های با فضای نظردهی گسترده امکان انتشار خودکار نظرات در کنار قابلیت‌هایی نظیر فیلتر کردن و شناسایی اسپم ها وجود دارد.

کامنت اینستاگرام Instagram Comment
دو Comment در یک پست اینستاگرامی

مفهوم کامنت در برنامه نویسی

کامنت در حوزه برنامه نویسی به توضیحات، مطالب و متونی در سورس کدها گفته می‌شود که برای انسان‌ها قابل مطالعه است و با هدف کمک به درک آسانتر عملکرد سورس کد به بخش‌های مختلف آن افزوده می‌شود.

این توضیحات که معمولا به دلیل فراگیری بیشتر به زبان انگلیسی نوشته می‌شوند در نتیجه اجرای سورس کد تأثیری ندارند و عموما توسط کامپایلرها و مفسرها نادیده گرفته می‌شوند. البته ممکن است این بخش‌ها توسط ابزارهای مخصوصی مورد پردازش قرار گرفته و از آن‌ها برای تولید مستندات مستقل از سورس کد استفاده شود.

میزان و سطح جزئیاتی که در سورس کد توضیح داده می‌شود بسته به سطح دانش مخاطب متغیر خواهد بود. برای مثال در کتاب‌هایی که قرار است مفاهیم برنامه نویسی را به افراد تازه کار آموزش دهد ممکن است ساده‌ترین خطوط کد نیز توضیح داده شوند. از سوی دیگر برای سورس کدهایی که در اختیار برنامه نویسان حرفه‌ای و افراد با سابقه قرار می‌گیرد، توضیحات صرفا در حدی بیان می‌شود که هدف یک قطعه کد را به صورت قابل فهم مشخص نماید و احتمالا جزئیات بیشتر تنها در مورد تکنیک‌های ابتکاری و پیچیده ذکر می‌شود. بنابراین بیان مسائل بدیهی و مطالب اضافی که برای اغلب متخصصین روشن است در سورس کدهای متداول مشاهده نمی‌شود.

در زبان های برنامه نویسی مختلف از نمادها و علائم گوناگونی برای تعیین بخش کامنت استفاده می‌شود. این تعیین کننده‌ها به کامپایلر یا مفسر اعلام می‌کنند ناحیه مربوطه متعلق به یک Comment است و محتوای آن‌ها نباید مشابه با بخش‌های معمولی سورس کد مورد پردازش قرار گیرد.

لازم است بدانید در فرایند کمینه سازی (Minification)، کامنت ها از جمله اجزائی هستند که برای کاهش حجم نهایی فایل از سورس کد حذف می‌شوند.

انواع کامنت ها

در اغلب زبان‌ها از دو نوع کامنت خطی و چندخطی در سورس کدها پشتیبانی می‌شود که معمولا از علائم مختلفی برای تعیین محدوده هرکدام از آن‌ها استفاده می‌شود.

کامنت خطی (Line Comment) با یک تعیین کننده آغاز می‌شود و تا پایان خط ادامه می‌یابد. در بسیاری از زبان های برنامه نویسی، Comment های تک خطی می‌توانند برای افزودن توضیحات در ادامه همان خطی نوشته شوند که دستور قرار دارد و به آن‌ها کامنت اینلاین یا در خط (Inline Comment) نیز گفته می‌شود. به عبارت بهتر در چنین زبان‌هایی هر چیزی که در یک خط پس از این تعیین کننده‌ها مشاهده می‌شود Comment محسوب می‌شود.

از سوی دیگر، کامنت های چند خطی (Multi-line Comment) که به کامنت های بلاکی (Block Comments) نیز مشهور هستند ناحیه‌ای از سورس کد – متشکل از تعدادی خط – را معین می‌کنند و معمولا برای بیان هدف و عملکرد کلی یک متد، کلاس یا هر قطعه کد نسبتا پیچیده (که نیازمند توضیحی طولانی در تعدادی خط است) به کار می‌روند. محدوده این ناحیه توسط یک نماد آغازین و یک نماد انتهایی معین می‌شود و هر چیزی که مابین آن‌ها قرار بگیرد یک Comment به شمار می‌رود.

نوع دیگری از کامنت ها موسوم به کامنت های مستندات (Documentation Comments) نیز وجود دارد که در سورس کد برخی از زبان های برنامه نویسی (از جمله زبان جاوا و سی شارپ) پشتیبانی می‌شود. از این نوع Comment ها برای ایجاد خودکار مستندات توسط ابزارهایی موسوم به تولید کننده مستندات (Documentation Generator) استفاده می‌شود (Javadoc از جمله این ابزارهاست که برای کدهای به زبان جاوا مورد استفاده قرار می‌گیرد). در این کامنت ها معمولا از تگ های مختلفی برای تعیین نویسنده، نسخه و … پشتیبانی می‌شود که از این تگ ها به هنگام تولید مستندات استفاده می‌شود.

کامنت ها در زبان های برنامه نویسی مختلف

همان‌طور که پیشتر به آن اشاره شد در زبان های برنامه نویسی گوناگون از نمادهای مختلفی برای تعیین محدوده کامنت ها استفاده می‌شود. در قطعه کد زیر که به زبان جاوا نوشته شده است می‌توانید نمونه‌های خطی و چندخطی را مشاهده کنید. در این زبان از // برای مشخص کردن آغاز کامنت های خطی و از /* و */ به ترتیب برای تعیین ابتدا و انتهای کامنت های بلاکی استفاده می‌شود. کامنت های مستندات نیز در میان /** (تعیین کننده ابتدا) و */ (تعیین کننده انتها) قرار می‌گیرند.

کامنت Comment
نمونه‌ای از Comment های خطی و چندخطی در زبان برنامه نویسی جاوا که به انگلیسی نوشته شده است.

در جدول زیر می‌توانید لیستی از علائم مورد استفاده به عنوان تعیین کننده‌های Comment خطی و چندخطی را در برخی از زبان های برنامه نویسی و نشانه گذاری مشاهده کنید:

زبانتعیین کننده کامنت خطیتعیین کننده کامنت چندخطی
تعیین کننده ابتداتعیین کننده انتها
 Java, JavaScript, C++, C#, PHP///**/
Cاز همان ساختار چندخطی استفاده می‌کند/**/
HTML, XMLاز همان ساختار چندخطی استفاده می‌کند<!––>
Visual Basicاین زبان فاقد ساختار مجزا برای نوع چند خطی است
Ruby#=begin=end

کاربردها و محتوای کامنت ها

کامنت ها می‌توانند منطق پشت قطعه‌های کد را توضیح دهند و منظور یا هدف برنامه نویس را با زبانی قابل فهم بیان کنند. این کار می‌تواند با توضیح مستقیم و جزئی خطوط کد، توصیف مراحل الگوریتمی که به کار رفته و ذکر عملکرد کلی یک زیرروال، کلاس و … انجام شود. به این ترتیب درک اینکه هر قسمت از کد برای چه منظوری نوشته شده است برای توسعه دهندگان دیگر یا برنامه نویسان همکار میسر می‌شود. کامنت ها نه تنها در طول فرایند توسعه اولیه بلکه به هنگام نیاز به ایجاد تغییرات یا رفع باگ های سورس کد نیز به کمک برنامه نویسان می‌آیند.

افزون بر این ممکن است فراداده هایی نظیر نسخه سورس کد و تاریخ نگارش آن، نام برنامه نویس اصلی و راه‌های ارتباطی با او (نظیر نشانی ایمیل یا سایت توسعه دهنده) و حتی اطلاعات مربوط به برنامه نویسانی که کد اولیه را ویرایش کرده‌اند و همچنین نام کتاب یا منبع قطعه‌ای از سورس کد در قالب کامنت بیان شود.

برخی اوقات از کامنت ها برای تست و اشکال زدایی برنامه نیز استفاده می‌شود. در این کاربرد، برنامه نویسان قطعه ای از کد خود را به Comment تبدیل می‌کنند تا در لحظه اجرا عمل نکند. این روش می‌تواند به پیدا کردن منبع بروز خطا کمک کند.

علاوه بر این ممکن است برنامه نویس به جای حذف قطعه کدی از برنامه نهایی، آن را به صورت کامنت درآورد. یکی از کاربردهای اصلی این روش در مورد اعمال اختیاری رایجی است که در عین حال لزومی ندارد به صورت پیشفرض اجرا شوند؛ در چنین حالتی تبدیل این قطعه کدها به Comment می‌تواند برای برنامه نویسان یا افراد معمولی این امکان را فراهم آورد تا صرفا با خارج کردن کد از حالت کامنت، ویژگی یا عملی را به برنامه اضافه کنند.

در بسیاری از محیط های یکپارچه توسعه، برنامه نویسان می‌توانند به سرعت با کمک آیتم‌های موجود در منو، نوار ابزار یا کلیدهای میانبر بخشی از کد انتخاب شده را به صورت Comment درآورند یا آن را از حالت Comment خارج کنند (Uncomment).

پیوندهای پیشنهادی تک دیک

لینک واژه در ویکیپدیا

ایمیل Email

ایمیل یا Email چیست؟

ایمیل (Email یا E-mail) که در واقع کوتاه شده عبارت Electronic Mail است روشی برای انتقال پیام میان افراد با استفاده از دستگاه های الکترونیکی و شبکه های رایانه ای است. رایانامه، پست الکترونیک یا نامه الکترونیک معادل‌هایی هستند که در زبان فارسی برای این واژه به کار می‌رود.

امروزه ایمیل ها معمولا بر بستر شبکه اینترنت فعالیت می‌کنند و سامانه های ایمیل نیز از مدلی موسوم به Store and Forward تبعیت می‌کنند. در این مدل، سرورهای ایمیل مسئولیت دریافت، ارسال و نگه داری پیام ها را برعهده دارند؛ این درحالیست که در نخستین روزهای شکل گیری این سیستم ها، دریافت کننده و ارسال کننده پیام هر دو مجبور بودند برای ارتباط با یکدیگر به طور همزمان آنلاین باشند.

نماد at sign در نشانی های ایمیل
نماد at sign به عتوان بخشی از نشانی های ایمیل امروزی شناخته می‌شود.

پست الکترونیک توسط یکی از پیشتازان دانش رایانه با نام ری تاملینسون (Ray Tomlinson) اختراع شده است و بارقه‌هایی از نمونه‌های امروزی آن را می‌توان در دهه‌های 1960 و 1970 میلادی جستجو کرد. هرچند در ابتدا تنها متون ASCII از طریق ایمیل ها قابل ارسال و دریافت بودند اما با ظهور استاندارد MIME (کوتاه شده عبارت Multipurpose Internet Mail Extensions)، فرمت ایمیل ها برای پشتیبانی از انواع کاراکترها و ارسال فایل های صوتی، تصویری و … در قالب ضمیمه ها (Attachment) گسترش یافته است.

این روزها با توسعه استفاده از اینترنت و تعدد فراهم کنندگان سرویس های پست الکترونیک، داشتن حداقل یک حساب کاربری ایمیل برای اغلب کاربران، امری کاملا بدیهی تلقی می‌شود. بسیاری از فراهم کنندگان پرآوازه این سرویس‌ها، مجموعه‌ای از خدمات خود را به صورت رایگان در اختیار کاربران قرار می‌دهند و متقاضیان می‌توانند تنها در عرض چند دقیقه با ثبت نام در این سرویس‌ها به حجم قابل قبولی از فضا برای ذخیره سازی پیام ها و همچنین امکانات متعدد دسترسی پیدا کنند. از جمله این سرویس‌ها می‌توان به سرویس ایمیل گوگل موسوم به جیمیل (Gmail)، سرویس ایمیل مایکروسافت (که با نشانی Outlook.com قابل دسترسی است)، سرویس یاهو میل (Yahoo! Mail) و AOL Mail اشاره کرد.

کلاینت ایمیل

کاربران یک سرویس پست الکترونیک می‌توانند از نرم افزارهایی موسوم به کلاینت ایمیل (Email Client) یا عامل کاریری ایمیل (Mail User Agent – MUA) برای دسترسی به رایانامه خود و مدیریت پیام ها، ارسال یا مشاهده آن‌ها استفاده نمایند. از جمله مشهورترین کلاینت های ایمیل قابل استفاده روی رایانه می‌توان به Mozilla Thunderbird, Mailbird و eM Client اشاره کرد.

علاوه بر این، وب میل (Webmail) ها نیز نوع خاصی از کلاینت های ایمیل هستند که در قالب یک وب اپلیکیشن، امکانات موردنظر را بدون نیاز به نصب یک نرم افزار مجزا از طریق مرورگرهای وب در اختیار کاربران قرار می‌دهند. فراهم کنندگان سرویس های پست الکترونیکی که در بالا به آن‌ها اشاره شد وب میل‌های اختصاصی خود را نیز برای کاربرانشان فراهم کرده‌اند.

نشانی ایمیل

هر رایانامه با یک رایانشانی یا آدرس ایمیل (Email Address) مخصوص به خود شناخته می‌شود که از آن (مشابه با یک کد پستی در دنیای سنتی نامه های پستی) برای دریافت پیام استفاده می‌شود. این نشانی در حال حاضر دارای فرمتی مشابه با [email protected] می‌باشد. بخش اول این نشانی که پیش از علامت @ قرار گرفته است (در اینجا Ali.Reza76) مشخص کننده میل باکس می‌باشد و معمولا همان نام کاربری صاحب آنست. بخش دوم که پس از علامت @ قرار می‌گیرد (در اینجا example.com) بیانگر نام دامنه ای است که ایمیل به آن منتسب می‌باشد.

پیام های ایمیل

پیام های ایمیل شامل دو بخش اصلی موسوم به هدر پیام (Message Header) و بدنه پیام (Message Body) هستند. هدر، اطلاعات مختلفی را در قالب مجموعه‌ای از فیلدها (که با نام فیلدهای هدر شناخته می‌شوند) در خود نگه داری می‌کند. این فیلدها شامل فیلد From (نشانی ایمیل و احتمالا نام فرستنده پیام که معمولا توسط کلاینت ایمیل به طور خودکار تکمیل می‌شود)، فیلد To (نشانی ایمیل و احتمالا نام گیرنده یا گیرندگان پیام)، فیلد Cc و Bcc (نشانی گیرندگان ثانویه پیام)، فیلد Subject (موضوع پیام)، تاریخ ارسال پیام (که معمولا توسط کلاینت به صورت خودکار هنگام ارسال پیام تکمیل می‌شود) و … می‌باشد. بدنه پیام ها نیز حاوی محتوای پیام در قالب متنی ساده یا با فرمت HTML است.

ارسال و دریافت پیام ایمیل

فرض کنید مریم می‌خواهد پیامی را برای دوستش سمیرا ارسال کند. در این سناریو، مریم می‌بایست ابتدا به کلاینت ایمیل (MUA) خود مراجعه کند و در صورت لزوم وارد حساب کاربری خود شود. مریم در کلاینت خود پس از ورود به بخش نگارش پیام که معمولا با واژه Compose مشخص می‌شود می‌تواند متن پیام خود را در بخش مربوطه وارد کند و احتمالا با کمک ابزارهای موجود، نوع و اندازه قلم، نحوه چینش، رنگ متن پیام خود و … را تغییر دهد. سپس کافی است فیلد ویژه‌ای که معمولا در کلاینت ها با لیبل To مشخص می‌شود را با نشانی پست الکترونیک گیرنده تکمیل نماید. علاوه بر این مریم می‌تواند متناسب با متن پیام خود عنوانی را در بخش Subject وارد کند.

در کنار این دو فیلد اصلی و پرکاربرد، معمولا فیلدهایی با لیبل های Cc و Bcc نیز در اغلب کلاینت ها تعبیه شده است که برای وارد کردن نشانی گیرندگان فرعی پیام مورد استفاده قرار می‌گیرد. در نهایت اگر مریم نیاز به ارسال فایل به عنوان ضمیمه (Attachment) همراه با پیام داشته باشد کافیست از گزینه‌ای که معمولا با عنوان Attach Files با نماد گیره کاغذ در اکثر کلاینت ها وجود دارد فایل یا فایل های مورد نظر خود را به پیام پیوست کند. پس از اتمام کار، مریم می‌تواند با کلیک روی دکمه ای که معمولا با عنوان Send مشخص شده است پیام را برای سمیرا ارسال نماید.

در سمت مقابل، سمیرا نیز با ورود به کلاینت ایمیل خود و مراجعه به صندوق ورودی که معمولا با عنوان اینباکس (Inbox) مشخص می‌شود می‌تواند پیام‌های دریافتی خود (از جمله پیام مریم) را مشاهده کند و به آن پاسخ دهد (Reply) و یا حتی آن را برای فرد دیگری ارسال کند (Forward). در صورتی که پیامی به عنوان هرزنامه (Email Spam) تشخیص داده شود معمولا در بخشی به نام Spam یا Junk قابل مشاهده است.

بخش نوشتن پیام ایمیل Compose
بخش نگارش پیام جدید در وب میل Gmail – فیلدهای پرکاربرد همراه با ابزارهایی که به کاربر در نگارش پیام کمک می‌کنند در تصویر قابل مشاهده است.
پیام ایمیل Email Message
نمونه ای از یک پیام آماده ارسال در وب میل Gmail – در این تصویر تنها فیلد To با یک نشانی پست الکترونیک تکمیل شده است که به صورت مبهم نمایش داده شده است و فیلدهای Cc و Bcc به دلیل خالی بودن پنهان شده است. فیلد Subject نیز با عنوان “دعوت به جشن دوستانه آخر سال” تکمیل شده است. در قسمت محتوا یا بدنه پیام متنی کوتاه را مشاهده می‌کنید که با “سلام سمیرای عزیز…” آغاز شده است.

هرچند فرایند ساده‌ای که به آن اشاره شد تنها اعمالی است که لازم است مریم و سمیرا به عنوان فرستنده و گیرنده برای ارسال و مشاهده پیام انجام دهند اما جالب است بدانید در مسیر رسیدن پیام از مبدأ به مقصد، جزئیات فنی زیادی وجود دارد که در ادامه به صورت مختصر به آن اشاره می‌کنیم.

ایمیل چگونه کار می کند؟

مجددا سناریوی فوق را در نظر بگیرید. زمانی که مریم پیام خود را ارسال می‌کند ابتدا این پیام برای سروری موسوم به SMTP Server (کوتاه شده عبارت Simple Mail Transfer Protocol Server) ارسال می‌شود. این سرور نقش یک دفتر پستی در دنیای نامه های سنتی را ایفا می‌کند و برای آنکه متوجه شود پیام مریم را باید به کجا ارسال کند لازم است ابتدا با DNS Server ارتباط برقرار کند.

DNS Server نیز مشابه با یک دفترچه آدرس عمل می‌کند و برای دامنه ای که ایمیل گیرنده (سمیرا) به آن تعلق دارد در پاسخ، رکوردهایی از نوع MX (یا Mail Exchanger record) را در اختیار SMTP Server قرار می‌دهد. این رکوردها لیستی از سرورهای تبادل ایمیل موسوم به عامل انتقال پیام (Message Transfer Agent – MTA) را مشخص می‌کنند. به این ترتیب SMTP Server براساس پروتکل SMTP پیام مریم را برای MTA ارسال می‌کند و MTA پیام دریافتی را در اختیار عامل تحویل پیام (Mail Delivery Agent – MDA) قرار می‌دهد. MDA نیز وظیفه دارد پیام دریافتی از MTA را سازماندهی کرده و در جعبه پیام های ورودی سمیرا قرار دهد. در نهایت سمیرا با استفاده از پروتکل هایی نظیر IMAP (کوتاه شده عبارت Internet Message Access Protocol) یا POP3 (نسخه سوم پروتکل POP – کوتاه شده عبارت Post Office Protocol)، پیام مریم را در کلاینت پست الکترونیک خود دریافت می‌کند.

ایمیل Email
مسیری که یک پیام ایمیل از مبدأ (با نشانی فرضی [email protected]) تا مقصد (با نشانی [email protected]) طی می‌کند. ترجمه شده و ویرایش شده از نسخه انگلیسی ویکیپدیا

کاربردهای ایمیل

این روزها کاربرد پست الکترونیک به حوزه‌های مختلف زندگی انسان‌ها ورود پیدا کرده است. هرچند استفاده از پیام رسان های فوری و رسانه های اجتماعی در سال‌های اخیر به مرور باعث کاهش محبوبیت ایمیل ها به خصوص در میان کاربران مبتدی و جوانان شده است اما همچنان در حوزه کسب و کارها و وبسایت ها ایمیل به عنوانی راهکاری ارزان قیمت به منظور ارتباط با مشتریان و مخاطبان شناخته می‌شود. علاوه بر این بازاریابی ایمیلی (Email Marketing) نیز موضوعی است که در صورت استفاده صحیح و عدم ارسال هزرنامه ها می‌تواند در موفقیت کسب و کارها مفید واقع شود. از سوی دیگر بسیاری از کاربران برای استفاده‌های شخصی نظیر ارتباط با دوستان و آشنایان از ایمیل استفاده می‌کنند.

مزایای استفاده از ایمیل و چالش های مرتبط با آن

امروزه پیام های ایمیل برخلاف نامه های سنتی پستی نه تنها با سرعت بیشتری (تقریبا در همان لحظه) به دست گیرنده ها در هر نقطه از جهان می‌رسند بلکه با وجود ده‌ها سرویس رایگان معتبر می‌توان بدون هزینه یا با صرف هزینه بسیار پایینی به تبادل پیام از طریق پست الکترونیک پرداخت. به علاوه کاربران با کمک ایمیل می‌توانند علاوه بر متن، فایل‌های خود را نیز به عنوان ضمیمه برای مخاطب ارسال کنند. عدم نیاز به استفاده از کاغذ یکی دیگر از مزایای استفاده از پست های الکترونیک است.

با وجود تمامی این مزایا، همواره کاربران با مسائل آزاردهنده مختلفی در حوزه رایانامه روبرو بوده‌اند. هرزنامه ها که برای حجم عظیمی از کاربران به شکل ناخواسته ارسال می‌شود، ایمیل‌های حاوی بدافزار، بمباران ایمیلی با ارسال پیام‌های متعدد به یک نشانی ایمیل، محدودیت در حداکثر حجم و نوع فایل های ضمیمه، ارسال پیام‌های ایمیلی با نشانی ارسال کننده جعلی (Email Spoofing) و مسائل مرتبط با حریم خصوصی و امنیت افراد (نظیر ارسال بدون رمزنگاری پیام ها، نیاز به عبور پیام ها از یک سرور میانجی و امنیت سرویس) از جمله این مسائل به شمار می‌رود.

پیوندهای پیشنهادی تک دیک

لینک واژه در ویکیپدیا